Uluslararası Hava Taşımacılığı Birliği (IATA), 2025 yılında küresel yolcu trafiğinin yüzde 5,3 arttığını açıkladı. Sektör büyümeye devam ederken, kârlılık düşük kalıyor. Tedarik zinciri sorunları ve çevresel maliyetler havayolu şirketlerini zorluyor.
Uluslararası Hava Taşımacılığı Birliği (IATA), küresel havacılık sektörünün 2025 yılına ait performans verilerini açıkladı. 2026 Changi Havacılık Zirvesi’nde konuşan IATA Genel Direktörü Willie Walsh, küresel yolcu trafiğinin 2025’te yüzde 5,3 arttığını duyurdu. Uluslararası yolcu talebi yüzde 7,1 artarken, iç hat yolculuklarında yüzde 2,5’lik bir büyüme kaydedildi.
IATA verilerine göre, iç hatlar küresel yolcu gelir kilometrelerinin yaklaşık yüzde 37’sini oluşturdu. Kargo taşımacılığında ise yüzde 3,4’lük büyüme gerçekleşti. Bu oran, yıl başında yapılan tahminlerin üzerinde kaldı. Ancak bazı bölgelerde jeopolitik gelişmeler kargo talebini etkiledi. Özellikle Asya-Kuzey Amerika hattında yüzde 0,8’lik bir düşüş yaşanırken, Avrupa-Asya hattında talep yüzde 10,3 oranında arttı.
Asya-Pasifik Liderliği Sürdürüyor
Asya-Pasifik bölgesi, hem yolcu hem de kargo taşımacılığında 2025’te en güçlü büyümeyi kaydeden bölge oldu. IATA’nın öngörülerine göre 2026 yılında yolcu trafiği yüzde 4,9, kargo taşımacılığı ise yüzde 2,4 artacak. Asya-Pasifik’in bu büyümede başı çekmesi ve yolcuda yüzde 7,3, kargoda ise yüzde 6’lık katkı sağlaması bekleniyor.
Yolcu Başına Kâr Sadece 7,9 Dolar
Walsh, havayolu sektörünün halen ciddi kârlılık sorunlarıyla karşı karşıya olduğunu vurguladı. 2025’te havayollarının toplam net kârının 40 milyar doların biraz altında kalacağı tahmin ediliyor. Bu rakam, sektörde sadece yüzde 3,9’luk bir kâr marjına karşılık geliyor.
Bu tablo, yolcu başına ortalama net kârın yalnızca 7,9 dolar olduğunu gösteriyor. Asya-Pasifik bölgesinde ise bu rakam 3 doların biraz üzerinde kalıyor ve net marj yüzde 2,3 seviyesinde seyrediyor.
Tedarik Zinciri Gecikmeleri 11 Milyar Dolar Yük Getirdi
Pandemi sonrası toparlanmaya rağmen uçak teslimatlarındaki gecikmeler ve yedek parça sıkıntıları sektörü zorlamaya devam ediyor. Walsh, bu durumun filoların yaşını ortalama iki yıl artırdığını ve yakıt ile bakım maliyetlerinde 11 milyar dolarlık ek yük oluşturduğunu açıkladı.
SAF Üretimi Yetersiz, Fiyatlar Yüksek
Çevresel sorumluluklar da sektör üzerinde artan bir baskı oluşturuyor. Sürdürülebilir havacılık yakıtı (SAF) üretimi 2025’te yalnızca 1,9 milyon ton seviyesinde gerçekleşti. Bu miktar, toplam jet yakıtı tüketiminin sadece yüzde 0,6’sına karşılık geliyor.
Yüksek SAF fiyatları, tüketimi kısıtlayan temel faktör olarak gösteriliyor. SAF, geleneksel jet yakıtına göre iki ila dört kat daha pahalı. Bu da havayolu şirketlerinin çevresel hedeflere ulaşmasını zorlaştırıyor.
Walsh ayrıca, uluslararası havacılık için uygulanan karbon dengeleme sistemi CORSIA kapsamında, sektörün 2035’e kadar yaklaşık 60 milyar dolarlık bir ek maliyetle karşı karşıya kalabileceğini dile getirdi.
Zorluklara Rağmen Büyüme Sürüyor
Walsh, “Büyüme umut verici ancak sektör hâlâ birçok cephede zorlanıyor. Maliyet baskıları, çevresel yükümlülükler ve tedarik zinciri sorunları, önümüzdeki dönemde de gündemin üst sıralarında yer alacak,” diyerek konuşmasını tamamladı.
