İran’ın Körfez’e yönelik saldırıları turizm ve hava ulaşımını felç etti. Dubai ve Abu Dabi’de havalimanları kapanırken Hürmüz Boğazı’nın gemi geçişlerine kapanması küresel ticaret ve petrol sevkiyatında kriz endişesini büyüttü.
İran’ın ABD ve İsrail’e yönelik saldırılara karşılık olarak Körfez genelinde düzenlediği misillemeler, bölge ekonomisinin iki temel damarını aynı anda vurdu: turizm ve deniz ticareti. Havalimanlarının kapanması ve Hürmüz Boğazı’nın gemi geçişlerine kapatılması, hem küresel ulaşım ağında hem de enerji piyasalarında şok etkisi yarattı.
Saldırılar sonrası Dubai Uluslararası Havalimanı ve Abu Dabi’deki Zayed Uluslararası Havalimanı’nda uçuşlar durduruldu. Bölgenin en önemli transit merkezleri olan bu havalimanlarının kapanması, Avrupa–Asya hattındaki yolcu ve kargo trafiğini sekteye uğrattı. Çok sayıda uluslararası havayolu şirketi seferlerini iptal ederken, binlerce yolcu bölgede mahsur kaldı.
Turizm sektörü de ağır darbe aldı. Dubai Marina, Palm Jumeirah ve çevresindeki bazı otellerin hasar gördüğü bildirildi. Ramazan döneminde iş dünyasının yoğunlaştığı iftar ve sahur organizasyonları iptal edilirken, büyük şirketlerin planladığı etkinlikler ertelendi. Körfez’in güvenli liman imajı zedelenirken, seyahat uyarılarının artması rezervasyon iptallerini hızlandırdı.
Krizin ikinci ve daha geniş etkisi ise Hürmüz Boğazı’nda yaşandı. İran’ın kontrolündeki stratejik su yolunun gemi geçişlerine kapanması, küresel enerji arzı açısından kritik bir risk oluşturdu. Dünya petrol ticaretinin yaklaşık beşte birinin geçtiği boğazda tanker trafiğinin durması, Brent petrol fiyatını kısa sürede 78 doların üzerine taşıdı. Enerji piyasalarında arz daralması endişesi büyürken, navlun ve sigorta maliyetleri de yükseldi.
Körfez borsaları sert düşüşlerle haftaya başladı. Suudi Arabistan, Katar ve Umman’da kayıplar yaşanırken, Birleşik Arap Emirlikleri borsasını geçici olarak kapatma kararı aldı. Küresel piyasalarda da satış baskısı görüldü.
İngiltere, artan güvenlik riski ve ulaşımın aksaması nedeniyle 94 bin vatandaşını kapsayan tahliye planını devreye aldı. Bölgede bulunan turistler ve transit yolcular için alternatif güzergâhlar değerlendiriliyor. ABD ve Avrupa Birliği ülkeleri de seyahat uyarılarını güncelledi.
Turizm gelirlerine ve lojistik merkez rolüne dayalı Körfez ekonomilerinin uzun süreli bir krizden ciddi şekilde etkilenebilir. Hürmüz Boğazı’nın kapalı kalması halinde yalnızca petrol değil, konteyner taşımacılığı ve küresel tedarik zincirleri de baskı altında kalacak.
Bölgede askeri hareketliliğin sürmesi, hem turizm bağlantılarının hem de deniz ticaret yollarının ne zaman normale döneceğine ilişkin belirsizliği artırıyor. Körfez’de yaşanan gelişmelerin küresel ekonomi üzerindeki etkisinin önümüzdeki günlerde daha net hissedilmesi bekleniyor.
