TURYİD, kredi kartıyla bırakılan gönüllü bahşişin kesinti yapılmadan çalışanlara aktarılmasını sağlayacak dijital sistem için yasal düzenleme önerdi.
Restoran ve kafelerde kuver ile servis ücretlerinin kaldırılmasının ardından başlayan bahşiş tartışmasına yönelik yeni bir formül geliştirildi. Önerilen gönüllü dijital bahşiş sistemiyle müşteriler, bahşişlerini kredi kartıyla ödeyebilecek; toplanan tutarın tamamı çalışanlara aktarılacak.
Türkiye’de nakit kullanımının azalması, yeme-içme sektöründe bahşişlerin kredi kartıyla ödenmesi talebini artırdı. Ancak mevcut uygulamada kartla tahsil edilen bahşişlerden yüzde 10 stopaj kesilmesi, tutarın tamamının çalışanlara ulaşmasını engelliyor.
İki milyon çalışanı ilgilendiriyor
Yaklaşık 150 bin işletmenin faaliyet gösterdiği yeme-içme sektörü, 2 milyon kişiye istihdam sağlıyor. Büyüklüğü 1 trilyon lirayı aşan sektör, turizm gelirlerine de önemli katkıda bulunuyor. Çalışanların gelirinde önemli paya sahip olan bahşişlerin yasal zemine kavuşturulamaması ise işletmeler, çalışanlar ve tüketiciler arasında tartışmalara neden oluyor.
Sabah’tan Betül Alakent’in haberine göre Turizm Restoran Yatırımcıları ve Gastronomi İşletmeleri Derneği (TURYİD), sorunun çözümü için gönüllü dijital bahşiş sistemi önerdi.
Bahşiş ayrı hesapta toplanacak
Modele göre kredi kartıyla bırakılan bahşişler, işveren tarafından açılacak ayrı bir banka hesabında toplanacak. Tutarlar en geç ücret ödeme gününde çalışanlara dağıtılacak ve başka bir amaçla kullanılamayacak. Hesaptaki para, işverenin borçları nedeniyle haczedilemeyecek.
Bahşiş üzerinden doğacak yüzde 10’luk stopaj ile sistemin kurulmasına ilişkin maliyetler işveren tarafından karşılanacak. Böylece kredi kartıyla ödenen bahşişin tamamı çalışana ulaşacak.
Adisyona zorunlu ücret eklenmeyecek
TURYİD Başkanı Kaya Demirer, sistemin tamamen gönüllülük esasına dayanacağını ve bahşişin adisyona otomatik olarak eklenmeyeceğini söyledi. Demirer, özellikle yabancı turistlerin alışık olduğu kartla bahşiş uygulamasının Türkiye’de yasal altyapı eksikliği nedeniyle yeterince kullanılamadığını belirtti.
Tüketici temsilcileri ise adisyona önceden eklenen “gönüllü bahşiş” veya “hizmet bedeli”nin gönüllülükten çıktığını vurguluyor. Önerilen sistemin hayata geçirilmesi halinde ödemelerin elektronik ortamda izlenmesi, kayıt dışılığın azaltılması ve bahşişlerin çalışanlara ulaşıp ulaşmadığının denetlenmesi hedefleniyor.
