Topkapı Sarayı’nın girişindeki tarihi Darphane-i Âmire yapıları, restorasyonun ardından beş galeriden oluşan yeni bir müze kompleksine dönüştürüldü. Ekim ayında açılması planlanan müze adasında 10 binden fazla eser, 5 binden fazla porselen ve 2 bini aşkın hat eseri sergilenecek.
Topkapı Sarayı’nın girişinde bulunan ve Osmanlı döneminde para basım faaliyetlerinin yürütüldüğü Darphane-i Âmire yapıları, kapsamlı restorasyonun ardından yeni bir müze kompleksine dönüştürüldü. Yaklaşık 17 bin metrekarelik alana yayılan 16 tarihi yapı, sokaklar ve meydanlarla birlikte yeniden düzenlendi.
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan tarafından ekim ayında açılması planlanan müze kompleksi, Topkapı Sarayı’nın bugüne kadar depolarda bulunan çok sayıda eserini ziyaretçilerle buluşturacak. Beş galeriden oluşan müze adasında toplam 10 binden fazla taşınabilir eserin sergilenmesi planlanıyor.
Beş galeri koleksiyonları buluşturacak
Milli Saraylar İdaresi Başkanlığı tarafından yürütülen çalışmalar kapsamında daha önce bir bölümü yıkılmış, bir bölümü ise depo olarak kullanılan tarihi yapılardan beş yeni galeri oluşturuldu. Projede yapıların tarihî karakterinin korunmasının yanı sıra Topkapı Sarayı’nın depolarda bulunan koleksiyonlarının ziyaretçilerle buluşturulması hedeflendi.
Milli Saraylar İdaresi Başkanı Dr. Yasin Yıldız’ın Hürriyet’ten İhsan Yılmaz’a verdiği bilgilere göre, müze alanlarının oluşturulmasında öncelikle sarayın koleksiyonları dikkate alındı. Yapıların hacimleri, mimari özellikleri ve restorasyon koşulları da hangi koleksiyonun hangi binada sergileneceğinin belirlenmesinde etkili oldu.
Porselenlerde binlerce yıllık kültür
Kompleksin en geniş bölümlerinden biri Porselen Müzesi olacak. Burada 5 binden fazla porselen eser sergilenecek. Koleksiyonda üç farklı Çin hanedanı dönemine ait eserler bulunuyor.
Çin porselenlerinin yanı sıra Japon, Vietnam ve İran porselenleri de sergi kapsamında yer alacak. Avrupa porselenleriyle devam eden bölümde ise Eser-i İstanbul koleksiyonu ile Yıldız Porselen Fabrikası’nın üretimleri ziyaretçilere sunulacak.
1890’dan beri faaliyet gösteren Yıldız Porselen Fabrikası’nın eserleri de serginin önemli parçaları arasında bulunacak. Böylece müzede farklı medeniyetlerden Osmanlı coğrafyasına ulaşan porselenlerden Türkiye’deki porselen üretimine uzanan bir koleksiyon oluşturulacak.
Hat Müzesi’nde 2 binden fazla eser
Yeni müze kompleksinin dikkat çeken bölümlerinden biri Hat Müzesi olacak. Topkapı Sarayı’nın dünyaca tanınan hat koleksiyonundan 2 binden fazla eser burada sergilenecek.
Yasin Yıldız’ın aktardığı bilgilere göre, sarayın hat koleksiyonu geçmişte mekânsal sorunlar nedeniyle geniş kapsamlı biçimde ziyaretçilere sunulamıyordu. Yeni müze sayesinde bu eserlerin önemli bölümü kapsamlı bir sergileme düzeni içerisinde görülebilecek.
Fatih’in kılıcı ve zırhlı gömleği
Komplekste Milli Saraylar Silah Koleksiyonu için de özel bir müze alanı oluşturuldu. Bu bölümde 2 bin 500’den fazla obje sergilenecek.
Tarihi silahların arasında Fatih Sultan Mehmet’in kılıcı ve zırhlı gömleği de bulunuyor. Koleksiyon, Osmanlı sarayının askeri tarihine ilişkin farklı dönemlerden eserleri bir araya getirecek.
Darphane’nin tarihi yeniden anlatılacak
Müze adasında Darphane-i Âmire’nin tarihine ayrılan özel bir bölüm de bulunuyor. Darphane Müzesi’nde bölgenin üretim kimliğini ve geçmişteki faaliyetlerini anlatan eserler sergilenecek.
Müze kompleksinin dönüşüm süreci 2019 yılında, Topkapı Sarayı’nın Milli Saraylar Başkanlığı’na bağlanmasının ardından başladı. Restorasyon projelerinin hazırlanması ve uygulamaların tamamlanmasıyla tarihi yapılar yeni işlevlerine kavuşturuldu.
Yıldız, Hürriyet’e yaptığı değerlendirmede, toplam 10 binden fazla taşınabilir eserin sergilenecek olmasının yanı sıra daha önce depolarda bulunan eserlerin ziyaretçilerle buluşmasının da projenin önemli sonuçlarından biri olduğunu belirtti.
Yeni kompleksin oluşturulmasında merhum tarihçi Prof. Dr. İlber Ortaylı’nın da katkıları bulundu. Özellikle Çin porselenlerinin sergilenmesi gerektiği yönündeki görüşleri doğrultusunda Porselen Müzesi’nin Çin koleksiyonları bölümünün oluşturulmasına katkı sağladığı aktarıldı.
Ekim ayında açılması planlanan müze adası, Darphane-i Âmire’nin tarihi yapıları içerisinde porselen, hat, silah ve Darphane koleksiyonlarını bir araya getirecek. Projenin tamamlanmasıyla Topkapı Sarayı’nın depolarda bulunan binlerce eseri yeni sergileme alanlarında ziyaretçilerin karşısına çıkacak.
